LISTEN TO ARTICLESynthesized Narration • 0:00 / 0:00

Sa gitna ng hagupit ng bagyo at katahimikan ng bayan, patuloy na nagliliyab ang katotohanan, iginuguhit ng panulat ng kabataang may tapang at paninindigan. Ngayong National Campus Press Freedom Day, higit na naririnig ang panulat ng libo-libong kabataang mamamahayag sa buong bansa. Sa kabila ng puyat, panganib, at pasanin ng kanilang tungkulin, patuloy silang naninindigan at naglilingkod sa katotohanan. At sa halip na suportahan, madalas silang binabansagang kalaban—isang taktika na naglalayong patahimikin ang kabataang nagliligtas sa boses ng bayan. Sa kanilang balikat, pasan ng kabataang mamamahayag ang paulit-ulit na red-tagging at pananakot. Imbes na pakinggan, tinuturing silang banta sa estado, isang tatak na ginagamit para busalan ang panulat na naglalantad ng katotohanan. Ayon sa College Editors Guild of the Philippines (CEGP), halos isang libong pag-atake sa kalayaan ng pahayagang pangkampus mula 2010 ang naitala: sensura, pagpigil ng pondo, at walang patid na pagbabantay ng estado. Hindi lang ito pagsikil dahil takot sila sa panulat na patuloy na nagliliyab kahit nilalamon ng dilim. Dahil sa mga ganitong isyu, lalo pang nasusupil ang kakayahan ng kabataang mamamahayag na gampanan ang kanilang tungkulin. Madalas na pinipilit ng mga administrasyon ng paaralan na iwasan ang mga kritikal o sensitibong isyu, at dito nagsisimula ang pagkitil sa kalayaan ng pahayagang pangkampus. Sa anyo ng panghihimasok ng opisyal—mula sa pakikialam sa desisyong editoryal hanggang sa pagdidikta ng nilalaman. Dagdag pa rito ang tuwirang sensura, kung saan ipinagbabawal ang pagbabalita sa mga usaping maaaring maglantad ng kahinaan ng paaralan o pamunuan. Sa bawat ganitong hakbang, hindi lang pinapatay ang kritikal na pagbabalita—sinusupil ang tinig ng kabataang nagsusulat para gisingin ang bayan. Hanggang kailan magiging banta ang panulat, habang ligtas ang kasinungalingan? Sa bawat araw na lumilipas, hindi lang pananakot at panunupil ang humahadlang sa tinig ng kabataang mamamahayag. Malaking sugat din sa pahayagang pangkampus ang walang tigil na kakulangan sa pondo at kagamitan—isang sugat na unti-unting sumasakal sa kanilang layunin. Maraming pahayagang pinatatakbo ng mga estudyante ang pilit na kumakapit para manatiling buhay, salat sa sapat na pondo, maayos na kagamitan, at mga taong makakatuwang. Higit pa rito, ang kawalan ng disenteng pasilidad at espasyo ay lalo pang nagpapabigat sa kanilang laban, sapagkat paano magliliyab ang apoy ng katotohanan kung patuloy itong sinisikil ng kakulangan? Habang nananatili ang ganitong mga hadlang, mas lumilinaw na ang panulat ng kabataan ang apoy na pilit nilang ayaw sindihan. Ngunit kahit anong pagsikil, hindi nauupos ang apoy na ito. Sa kabila ng lahat ng panggigipit at kakulangan, nananatiling matatag ang kabataang mamamahayag. Pinapatunayan nilang kahit takot at pananakot ay hindi sapat para patahimikin ang panulat na handang manindigan. At ang bawat hadlang na pilit itinatayo sa kanilang landas ay hindi dapat maging pader ng katahimikan, kundi haliging magpapatibay sa mas matinding paglaban. Sapagkat, hangga’t may kabataang handang magsulat, magsalita, at manindigan, hindi kailanman mananaig ang dilim sa liwanag, at hindi kailanman magtatapos ang laban para sa katotohanan.