LISTEN TO ARTICLESynthesized Narration • 0:00 / 0:00

Hindi na bago sa kasaysayan ng ating bansa ang panahong ginagawang kasalanan ang magsalita laban sa mga trapo at buwaya. Mula sa panahon ng Batas Militar hanggang sa kasalukuyang rehimeng nagkukubli sa maskara ng demokrasya, iisa ang mukha ng kapangyarihan—ang ngiti ng pananakot at kamay ng kontrol. At ngayong si Joaquin “Waks” Buenaflor, Chairperson ng University Student Council ng UP Diliman, ay pinadalhan ng subpoena ng Philippine National Police (PNP) noong Oktubre 22, muli na namang pinatunayan sa atin ng Estado na ang tunay nilang kalaban ay hindi krimen kundi kamalayan. Habang ang mga buwayang politiko ay patuloy na kumakain ng kaban ng bayan, ang kabataang nagsusulong ng hustisya at katarungan ay ginagawang kalaban ng batas. At ang mga pulis ay tila nagiging tuta na lamang na lumalapastangan sa batas na dapat nilang pinangangalagaan. Nakakatawa, ngunit higit na nakasusuka—sapagkat sa bansang ito, ang moralidad at prinsipyo ay tila sinusukat na lamang ayon sa kapal ng bulsa at koneksyon ng kapangyarihan. Isang sistema kung saan tiyak akong dulot lamang sa bansa ay pagkadapa. Ayon sa balita ng UPD CSSP Sinag, noong Oktubre 24 ay muling hinainan si Joaquin Buenaflor ng subpoena sa ikalawang pagkakataon. Batay sa kanilang ulat, kapag hindi siya nagpakita sa Philippine National Police - Crime Investigation and Detection Group (CIDG) ay maaari siyang patawan ng Indirect Contempt of Court batay sa Section 1 ng RA 10973. Sa kabilang banda, sa isang press briefing na naganap sa Malacanang Palace, sinabi naman ni Spokesperson Claire Castro, “ang pagbibigay ng subpoena ay hindi naman ibig sabihin na ang taong pinapatawag ay may kasalanan. Maaaring makapagbigay lamang sila ng impormasyon na makatutulong upang makita, ma-pinpoint, at masama sa kaso yung dapat masama. So, kapag kayo inisyuhan ng subpoena, it doesn’t mean that you will be included as one of the respondents in the case.” Kung ako ang tatanungin, malinaw na ang kaniyang paliwanag ay isa lamang taktika— isang halimbawa kung paano ginagamit ang kapangyarihan upang gawing sandata laban sa kabataan ang mga prosesong dapat sana’y tagapagtanggol ng katarungan. Na sa halip na pairalin ang diwa ng demokrasya, tila ginagawang instrumento ng mga ito ang batas upang patahimikin ang mga tinig ng mga kabataan. Kaya hindi na rin ako magtataka na sa lipunang ito, mas madali pang ipatawag ang isang estudyanteng mulat kaysa sa isang magnanakaw na politiko. Ngunit, ano nga ba ang kasalanan ni Buenaflor? Ang magtanong kung bakit gutom ang masa habang busog ang iilan? Ang manawagan ng hustisya para sa mga pinaslang na aktibista? O ang tumindig laban sa katiwalian ng mga nakaupo? Kung ito ay kasalanan, kung ang pagiging mulat ng kabataan ay banta sa Estado, kung gayon, bawat matalinong kabataan ay isang tinik sa lalamunan ng mga trapo. Bawat salitang binibigkas ng mga ito ay punyal na tumatagos sa kasinungalingan na pilit nilang itinatago. Gayunpaman, sa patuloy naming pakikibaka ay patuloy ding ibinabato sa amin ang lumang salitang “bata ka pa kasi,” tila isang sumpang kailangang tanggapin nang walang pagtutol—isang tanikala na pumipigil sa amin upang makialam. Para bang ang kabataan ay simbolo ng kamangmangan, at ang katandaan ay awtomatikong pamantayan ng dunong at karunungan. Pinapamukha sa amin na ang karapatan ay may edad at ang boses ay kailangan munang tumanda bago pakinggan. Ngunit sa ganang akin, ang pagiging bata ay hindi kakulangan—ito ay apoy na nagbibigay sigla sa mga lumalamig na paninindigan ng lipunan. Kaya paano kami mananahimik kung ang sigaw para sa katarungan ay umaalingawngaw sa aming mga ugat? Kung bawat putok ng pananakot ay lalo lamang nagpapaliyab sa aming pinaglalaban? Tigilan niyo ang pag-uusig sa mga kabataan. Hindi kami mga batang walang alam—kami ang mga batang tinuruan ng karanasan, hinubog ng kawalang katarungan, at pinagtibay ng adhikain at kamalayan. Subalit sa oras na hindi tayo makiisa at kumilos upang iwaksi ang mga isyung ito, tayo lamang ay nagiging bahagi ng isang malupit na sistema na nagpapahirap sa pinakamahina at walang boses sa lipunan. Tayo lamang din ang nagiging ugat ng ating pasakit at paghihirap. Kung kaya’t sa huli, naninindigan ako na hindi kailanman magiging sukatan ang edad kapag katotohanan na ang nilalantad. Sapagkat sa oras na manahimik ang itinuturing nila na walang alam at musmos pa ang karanasan, darating ang araw na kapag tinawag ng batas ang aming mga pangalan, baka huli na ang lahat—wala nang natitirang kabataan na magtatanggol sa ating lipunan at karapatan ng bawat mamamayan. Wala na ang itinuturing pag-asa ng ating bayan.