LISTEN TO ARTICLESynthesized Narration • 0:00 / 0:00

Hindi na bago sa pulitika ng Pilipinas ang mga pulitikong nakatali sa leeg ng kanilang kapwa pulitiko. Ilang taon na ang nakalipas at nakabaon na nang mapayapa sa himlayan, ngunit hindi pa rin naibabaon sa limot ang kalupitan ng “digmaan kontra drogra” ng dating administrasyong Duterte. Maraming inosenteng buhay ang nadamay at naglaho dahil sa paghahangad ng pagbabago na nauwi sa isang malaking kontrobersyal. Ang dating walang kinatatakutan at kilalang tuta ng mga Duterte— Senador Ronald “Bato” Dela Rosa, ay di umano’y nahainan ng warrant of arrest ng International Criminal Court (ICC). Itinuturing ng karamihan na kung sakaling totoo, ang hakbang na ginawa ng ICC ay isang panghihimasok sa kalayaan ng ating bansa, ngunit ito ay isang patunay na kapag ang isang bansa na dapat ay nagtatanggol sa mga biktima ng maling sistema ay mas naging tagapagtanggol ng may mga makapangyarihan, ang mundo mismo ang nagiging hukom ng pananagutan. Matatandaan na nagsilbing chief of the Philippine National Police (PNP) si Bato noong panahon ni Duterte at isa sa mga kilalang tao sa likod ng madugong laban kontra droga. Si Bato ang patunay na kapag ang pinairal ng isang tao ay pagiging loyalista sa kanilang sinasambang pulitiko na puwerang pansariling interes lamang at upang makahakot ng kapangyarihan at maghasik ng katiwalian sa gobyerno, mismong pananagutan ang gumagawa ng hakbang pabalik sa kanila. May sarili tayong kalayaan—ngunit mayroon talagang mga tao na mas pipiliing kumapit sa isang patalim upang makarating o makamit ang trono na matagal na nilang kinakamtan. Imbes na kumampi sa mga inaaping mamamayan, mas pinili nilang maging tuta ng mga kapwa pulitikong ginagamit lamang silang instrumentong pulitikal. Pero kapag ang kanilang hari-hariang pinuno ay nagdusa, walang ibang mas higit din na magdurusa kundi rin sila. Sa kabilang banda, kung mapapatunayang totoo, dahil daw dito ay maaaring mabahiran ng dumi ang imahe ng Pilipinas sa larangan ng hustisya dahil sa panghihimasok ng ICC; Ngunit, kailangan din natin intindihin na habang patuloy nating ipinagmamalaki na tayo ay isang malayang bansa, tila nakalimutan nating ang tunay na kalayaan ay nakaugat sa pananagutan. Kapag nawala ay pananagutan, tila pinapatay na rin ang kalayaan. Hindi ito tungkol lamang sa mga Duterte at kay Bato, ito ay tungkol sa bawat Pilipino na hanggang sa ngayon ay walang ibang nais kundi ang mas mapabilis ang pagkamit ng pananagutan dito sa loob ng ating bansa. Sapagkat sobrang daming kasong may koneksyon sa mga anomalya ng mga pulitiko ang natatakpan ng panahon. Kaya sa ngayon, hindi pa tapos ang laban ng mga biktima sa laban kontra droga noon—hindi matatakpan ng katagalan ng taon ay kanilang pagsigaw sa hustisya. Ito ay panimula pa lamang, malayo pa ang daang hahakbangin upang maabot ang pananaw na ang tunay na kalayaan ay maabot sa pamamagitan ng pananagutan.