LISTEN TO ARTICLESynthesized Narration • 0:00 / 0:00

Sa nangyayaring korapsyon dito sa Pilipinas, gigil na gigil na ang mga Pilipino lalo na ang mga estudyante at kabataan sa harap-harapang pangloloko sa atin ng ilang mga kongresista at mga senador. Pilit nilang tinatago sa atin ang mga bahong matagal na nilang tinatago, kaya pilit din nilang pinapatahimik ang mga mamamahayag at mga aktibistang Pilipino at estudyante na ipinaglalaban ang ating karapatan sa labas ng eskwelahan at sa kalsada para lang makamit natin ang tunay na hustisya sa ating mga ordinaryong Pilipino. Noong Setyembre 21, araw ng deklarasyon ng Marial Law, nagkaroon ng malawakang protesta sa Luneta upang ipanawagan sa ating gobyerno na ipakulong ang mga buwayang kumain sa salapi ng bawat Pilipino. Bawat estudyante, ordinaryong manggagawang Pilipino at miyembro ng simbahan ang sabay na lumaban gamit ang kanilang tinig, boses at panawagan. Ngunit kasabay ng rally, ay siyang kasabay ng mga trahedyang nangyari pagkatapos ng rally. May mga nasugatan, nanira ng kagamitan, nambato ng tear gas at higit sa lahat, namaril ng mga maralitang Pilipino. Marami ang mga nahuling Pilipino kabilang ang mga inosenteng Pilipino na nadamay lang sa kaguluhan. Wala pinagkaiba ang mga pulis sa mga halimaw na nasa loob ng gobyerno dahil sapilitan nilang hinuli ang mga Pilipinong naparaan lang sa lugar kung saan ginanao ang rally, hindi man lang nila tinanong ang mga taong iyon—na para bang wala silang karapatang depensahan ang kanilang sarili laban sa mga mapagpanggap na pulis. Sa inilabas na balita ng The Catalyst—opisyal na publikasyon ng paaralang Politeknikong Unibersidad ng Pilipinas sa Maynila noong Setyembre 22 si Gio Caballes, estudyante mula sa College of Engineering. Siya ay inaresto ng mga pulis sa Mendiola dahil sa gulong nangyari matapos ang malawakang protesta. At siya rin ay sapilitang dinakip ng mga pulis dahil inaakala nilang isa siya sa mga nanggulo sa nangyaring protesta laban sa katiwalian. Ito ba ang tinatawag na nilang katarungan at pantay na pagbibigay ng hustisya sa ating mga ordinaryong Pilipino? Hinuhuli ang mga inosente at walang kasalanan at nabibilanggo pa, ngunit ang mga kasuklam-suklam na kriminal sa bansa ay hindi mahuli-huli. Ito ba ang matatawag nilang tunay na hustisya? Pilit nilang binubusal ang ating mga bibig upang hindi maisiwalat ang baho ng kanilang amo, isa silang tuta ng bulok na admistrasyon. Pinapatay nila ang mga walang kamuwang-muwang na Pilipino para lang masabi na isa silang tagapagligtas nating mga Pilipino. Isa pa sa mga ginagawang iligal ng mga kapulisan ay ang pagpapadala ng mga sulat sa mga estudyante na animo ay kriminal ag kanilang pinapadalhan. Isa si Jacob Baluyot, Katuwang na Patnugot ng The Catalyst at National Chairperson ng Alyansa ng Kabataang Mamamahayag ng PUP ang nakatanggap at pinadalhan ng subpoena ng Philippine National Police - Criminal Investigation and Detection Group (PNP-CIDG) noong Oktubre 7, 2025 dahil inaakala ng mga kapulisan na isa si Jacob sa mga nanira at nanggulo sa nangyaring protesta noong ika-21 ng Setyembre, 2025. Sa tapang ng mga kapulisan, naglakas ng loob silang pumunta sa tirahan ni Jacob dahil hinihinala nila na siya ay pinuno ng isang organisasyong nakibahagi sa Mendiola. Nagsagawa rin sila ng isang press conference upang bumuo ng isang masusing imbestigasyon tungkol sa mga pinunong bahagi ng malawakang pagtutol sa katiwalian sa Mendiola. Kay tapang ng mga kapulisan na takutin at hulihin ang alagd ng midya na bumoboses lamang sa kamalian ng gobyerno. Ito ay opresyon na matatawag, sapagkat, pilit nilang binubusalan ang ating bibig at pilit nilang ginagawang masama ang mga Pilipino na lumalaban sa mali. Ito ay isang paglabag sa ating batas. Ayon sa Republic Act No. 7099 o Campus Journalism Act of 1991, dapat itaguyod at pangalagaan ang malayang pamamahayag maging sa loob at labas ng eskwelahan. Malinaw na sinasaad sa batas na malayang ipahayag ng mga mamamahayag ang kanilang opinyon sa mga problemang nangyayari sa ating lipunan at sa loob ng pamahalaan. Bakit hindi man lang masunod ng mga pulis ang batas na ito? Hindi naman mahirap pag-aralan ang mga ito, kaya bakit? Isinasaad rin sa 1987 Philippine Constitution Artikulo III Seksyon IV na dapat walang kahit na anong batas ang dapat ipasabatas na magpapabawas sa kalayaan na ipahayag sa publiko ang kanilang sariling pananaw. Hindi ba sila natatakot sa mga pinaggagawa nila? Hindi lang opresyon ang kanilang ginagawa, isa na itong red-tagging kung saan inaakusahan nila ang mga estudyante na kriminal na walang basehan. Tama na ginagawa lang nila ang trabaho nila upang protektahan tayo laban sa mga kriminal, masasamang tao, at sa kapahamakan. Ngunit, hindi ito dahilan upang ipitin at patahimikin ang boses, tinig, at bibig ng mga mamamahayag at estudyante para lang gawin nila ang trabaho nila. Oo, ginagawa lamang nila ang kanilang trabaho, ngunit, lumalagpas na sila sa saklaw ng kanilang trabaho na nauuwi na sa karahasan. Hindi dahilan na ginagawa lang nila ang trabaho upang patuloy na harasin nila tayo. Patuloy lang nating ipaglaban ang tama, 'wag tayong tumigil na bumoses at ipagtanggol ang karapatan natin. H'wag tayong papayag na tayo ay patuloy na inaabuso, pinagbabantaan, tinatakot at sinusupil ng mga kapulisan, politiko, at kapwa nating Pilipino. Gamit ang ating nagbabagang katapangan, Huwag tayong manatiling tahimik. Tayo ay tumindig sa tama, ating ipaglaban ang karapatan ng mga pag-asa ng bayan. Ipaglaban ang karapatan. Tayo ang lakas, tayo ang pagbabago. Hindi natin kalaban ang mga pulis, ngunit hindi rin natin sila kakampi. Tayo ay tumayo sa ating sariling mga paa lumaban—lumaban upang makawala sa kadena ng pang-aabuso at pagpapatahimik.