Paano ba masasabing ikaw ay mag-isa?

Sabi nila, walang taong kayang mabuhay nang mag-isa. No man is an island, paulit-ulit nilang sinasabi, parang isang pangungusap na sapat na upang pabulaanan ang lahat ng katahimikang nararanasan ng isang tulad ko. Ngunit paano kung hindi mo naman piniling mapag-isa—kundi iniwan ka lang ng panahon, unti-unti, walang paalam, walang awa?

Nang pumanaw ang aking mga magulang, parang may unti-unting humugot ng kulay sa aking mundo. Kasunod ng kanilang pagpanaw ay ang paglisan ng iba pang mga mahal ko sa buhay.

Isa-isang nawala ang mga tinig na bumubuo sa aking araw. Ang bahay na minsang puno ng tanong at sagot, ng tawanan at pangaral, ng mga simpleng alitan at mas simpleng kapatawaran, ay naging isang lugar na ang nakatira ay puro alaala na lamang.

Hanggang sa isang araw, napagtanto kong ako na lamang pala ang natitira. Ako at ang mga larawang unti-unti nang kinukupas ng panahon.

Ang tahanang minsang buhay na buhay ay tila naging isang lumang larawan—sa patuloy na pagtakbo ng panahon, ay tuluyan nang nakukupas ang dati nitong kulay.

Ilang dekada rin akong naghintay. Nagbakasakaling may babalik—isang tinig na tatawag sa aking pangalan, isang yakap na magsasabing “hindi ka namin iniwan.” Ngunit ang paghihintay ay marunong ding manakit. Habang tumatagal, lalo nitong ipinapamukha kung gaano ka na katagal na nakalimutan.

Napagod ang aking balakang sa kauupo sa paboritong silya malapit sa bintana—doon ako madalas maupo, hindi dahil may hinihintay akong darating, kundi dahil ayokong tanggapin na wala na talagang darating. Napagod ang aking mga mata sa paulit-ulit na pagtanaw sa labas, umaasang may aninong lilitaw, kahit alam kong imposible na.

Napagod ang aking mga kamay sa marahang pagpahid sa mga larawang nakasabit sa dingding. Sa bawat haplos, parang sinusubukan kong ipaalala sa sarili na totoo silang minsang narito. Na hindi ko lang sila inimbento para may makasama ang aking pag-iisa. Ngunit higit sa lahat, napagod ang aking puso—sa patuloy na pag-asang baka sakaling sa aki’y may nakaaalala pa.

Kung ang pagiging “mag-isa” ay nasusukat sa dami ng taong kausap mo, sa dami ng upuang may nakaupo sa hapag-kainan, sa ingay ng bahay tuwing gabi—kung ganoon, oo, mag-isa nga ako.

Ngunit kung ang pagiging mag-isa ay ang kawalan ng pagmamahal, ang kawalan ng alaala—kung ganoon, hinding-hindi ako kailanman naging mag-isa.

Sapagkat sa bawat larawang kupas sa aking dingding, may ngiting hindi kayang burahin ng panahon. May yakap na hindi kayang agawin ng kamatayan.

Hindi ko man sila marinig, hindi ko man sila mahawakan, hindi ko man sila makasabay sa hapag—sapat na ang mga larawang ito upang ipaalala sa akin na hindi ako mag-isa.

The Frontman